تفاوت قرارداد مضاربه با مشارکت را با خواندن این مطلب بشناسید!

نویسنده:سما سلیمانی
-
بروزرسانی:1402/04/25
زمان مطالعه: 8 دقیقه
-سیاست انتشار مطالب
قرارداد مضاربه مشارکت

راه اندازی کسب و کار و شروع تجارت نیازمند وجود سرمایه است. سرمایه را می‌توانیم مهم‌ترین عامل برای شروع هر اقدامی در نظر بگیریم. سرمایه نقدی و غیر نقدی (تجربه، دانش، مهارت) امکاناتی است که در اختیار اشخاص وجود دارد. بدون وجود هر کدام از انواع سرمایه، چرخ‌های تجارب نمی‌چرخد. تخصصی شدن حرفه‌های مختلف و نیاز به سرمایه مالی برای آماده کردن مقدمات و ابزار مورد نیاز یک تجارت یا کسب و کار، دلایلی هستند که اشخاص را به انجام کارهای مشارکتی متمایل می‌کنند. این‌ها باعث می‌شوند که به دنبال قراردادهایی با عناوین قرارداد مشارکت مضاربه یا نمونه قرارداد مضاربه مشارکت باشند.

شاید عنوان نمونه قرارداد مضاربه مشارکت را شنیده باشید. شاید هم شخصی هستید که به دنبال اطلاعات درباره این قرارداد است. در همین ابتدا باید بگوییم که از نظر علم حقوقی، هیچ قراردادی تحت عنوان نمونه قرارداد مضاربه مشارکت یا قرارداد شراکت مضاربه وجود ندارد. هر بخش از این عنوان، دارای هویتی مستقل از دیگری است و قراردادی با شرایط متفاوت است. قرارداد مضاربه و قرارداد مشارکت را می‌توانیم از انواع مهم و اساسی قرارداد سرمایه گذاری بدانیم. قرارداد شراکت مضاربه از طرفی عنوان مناسبی نیست ولی از طرف دیگر نمی‌توانیم منکر این قضیه باشیم که هر دو قرارداد شراکت و مضاربه، محتوای نزدیکی با یکدیگر دارند. شاید هم به همین دلیل باشد که در میان مردم به اشتباه از ترکیب نمونه قرارداد مضاربه مشارکت استفاده می‌کنند و این دو قرارداد را در کنار یکدیگر می‌آورند.

ماهیت نمونه قرارداد مضاربه مشارکت

همانطور که گفتیم این قرارداد در اصل ترکیبی ناصحیح از دو قرارداد مشارکت و مضاربه است. مشارکتی که در عنوان نمونه قرارداد مضاربه مشارکت آمده است، یک نمونه قرارداد است که بر اساس ماده ده قانون مدنی تنظیم می‌شود و به استناد قانون اعتبار دارد. مضاربه‌ای که در عنوان موضوع این مقاله آمده است نیز قراردادی است که فقه و اسلام آن را صحیح دانسته و به استناد احکام شرعی و فقهی اعتبار دارد. شاید تایید مضاربه توسط فقه و شرع، باعث شده است که این قرارداد در معاملات مردمی شکل قانونی و معتبری داشته باشد. بنابراین در مراجع قضایی به راحتی می‌توان به این قرارداد استناد کرد و ایرادی برای استفاده از آن وجود ندارد. برای تعریف بهتر از این دو قرارداد و به عنوان دلیلی بر اثبات فرق قرارداد مشارکت با مضاربه، لازم است که تعریف مختصری از هر دو قرارداد ارائه کنیم.

نمونه قرارداد مضاربه مشارکت در معنای قرارداد مشارکت!

اگر به دنبال ایجاد یک کسب و کار یا تجارت شراکتی هستید و می‌خواهید که در سرمایه نقدی و غیر نقدی به صورت برابر یا حتی با درصدهای متفاوت فعالیت کنید، از نظر حقوقی قرارداد مورد نیاز شما، در گروه قراردادهای مشارکت قرار می‌گیرد. قانون مدنی در فصل مجزایی، از ماده 571 تا 606 درباره عقد شرکت یا شراکت صحبت کرده است. این قرارداد به استناد ماده 10 قانون مدنی تنظیم می‌شود و همین مساله باعث شده است که محدودیتی برای نوشتن قرارداد وجود نداشته باشد.

شما می‌توانید با هر میزان از سرمایه یا هر تعداد شریک، دور هم جمع شوید و اقدام به فعالیت کنید. این شرایط را می‌توانیم مزیتی نسبت به قرارداد مضاربه و یکی از دلایل فرق قرارداد مشارکت با مضاربه بدانیم. علاوه بر تمام این موارد، مساله نوع سرمایه نیز بسیار دارای اهمیت است. در قرارداد مشارکت نوع سرمایه هیچ محدودیتی ندارد. مساله‌ای که یکی از اصلی‌ترین عناصر یک قرارداد مضاربه است. در ادامه مطلب به صورت مفصل درباره سرمایه در قرارداد مضاربه صحبت خواهیم کرد.

نمونه قرارداد مضاربه مشارکت در معنای قرارداد مضاربه!

قرارداد مضاربه نیز از جمله قراردادهایی است که برای سرمایه گذاری مورد استفاده قرار می‌گیرد. شرع و فقه درباره مضاربه سخت‌گیری‌هایی دارند. از آنجایی که این قرارداد می‌تواند در یک مرز باریک با ربا قرار بگیرد، بنابراین لازم است که در تنظیم آن بسیار دقت شود. همین مساله محدودیت‌هایی ایجاد می‌کند که می‌تواند از دلایل اصلی تفاوت قرارداد مضاربه با مشارکت باشد. قرارداد مضاربه در جایی کاربرد دارد که یک طرف سرمایه‌ای نقدی داشته باشد و بخواهد آن را در کاری استفاده کند تا از آن سود و منفعتی به دست آورد.

به طور معمول در قرارداد مضاربه، اشخاصی حضور دارند که می‌خواهند سرمایه راکد خود را در جریان یک کسب و کار وارد کنند و از این طریق، سرمایه خود را افزایش دهند. قرارداد مضاربه را اشخاصی انتخاب می‌کنند که نمی‌خواهند در روند کسب و کار یا تجارت وارد شوند. ممکن است علم و تجربه آن کار را نداشته باشند یا اینکه به طور کلی تمایل یا وقت کافی برای انجام آن فعالیت نداشته باشند.

بنابراین یکی از اصلی‌ترین علت‌های تفاوت قرارداد مضاربه با مشارکت نوع سرمایه است. در قرارداد مضاربه سرمایه فقط وجه نقد است. حتی دارایی ارزشمند مانند ملک یا ماشین را نمی‌توان در قرارداد مضاربه استفاده کرد. یکی از اصول اساسی تنظیم قرارداد مضاربه این است که سرمایه مورد نظر نقدی باشد. در این قرارداد، سرمایه از یک طرف و کار از طرف دیگر است. طرفین در سود و زیان با یکدیگر شریک خواهند بود. نکته مهم در تنظیم این قرارداد این است که حتی در زمینه تعیین سهم هر شریک نیز باید براساس شرع عمل کرد. فقه هر نوع تقسیم سهمی را برای این قرارداد نمی‌پذیرد. در انواع قرارداد جعاله سهم هر کدام از طرفین باید به صورت نصف، ثلث مبلغ سود یا ربع آن باشد.

فسخ نمونه قرارداد مضاربه مشارکت

مساله دیگری که در ماهیت این دو قرارداد تفاوت ایجاد می‌کند و می‌توانیم بگوییم از تفاوت‌های مهم قرارداد مشارکت با مضاربه به حساب می‌آید، مساله جایز یا لازم بودن قراردادها است. قرارداد مضاربه در گروه قراردادهای جایز قرار می‌گیرد. یعنی هر کدام از طرفین، هر زمان که بخواهند می‌توانند از ادامه همکاری با یکدیگر انصراف دهند و ایرادی برای فسخ قرارداد از جانب آن‌ها وجود ندارد. تنها شرط لازم این است که تا همان زمانی که قرارداد را فسخ می‌کنند، حق و حقوق طرفین به درستی تقسیم و پرداخت شود.

در مقابل، قرارداد مشارکت یک عقد لازم است. یعنی طرفین این اجازه را ندارند که این قرارداد را یک طرفه فسخ کنند یا بدون دلیل، آن را به پایان برسانند و از انجام موضوع قرارداد چشم پوشی کنند. از این نظر قرارداد مشارکت، نسبت به قرارداد مضاربه ضمانت اجرایی بیشتری دارد.

با توجه به این موضوع، به اشخاصی که قرارداد مضاربه تنظیم می‌کنند، پیشنهاد می‌شود که برای قرارداد خود شرایط فسخ در نظر بگیرند تا از این طریق بتوانند از فسخ قرارداد بی دلیل و یک جانبه جلوگیری کنند. از طرف دیگر، به اشخاصی که قرارداد مشارکت تنظیم می‌کنند نیز پیشنهاد می‌شود شروطی برای فسخ قرارداد خود در نظر بگیرند تا اگر در حین کار با مشکل مواجه شدند ، بتوانند بدون مسئولیت زیادی از این قرارداد خارج شوند.

نتیجه!

توضیحاتی که داده شد، درباره این مساله بود که چرا نمی‌توانیم از عنوان نمونه قرارداد مضاربه مشارکت استفاده کنیم. علاوه بر این، شرحی بر هر دو قرارداد محبوب برای سرمایه گذاری بیان شد و توضیح دادیم که برای انتخاب هر کدام از این دو قرارداد چه معیار و ملاک‌هایی باید وجود داشته باشد.

قرارداد خودتان را داشته باشید!

پیشنهاد می‌کنیم پیش از امضای هر نوع قراردادی، ابتدا با شخصی که قصد دارید با او همکاری کنید، درباره جنبه‌های مختلف توافقی که انجام می‌دهید، گفتگو کنید. در نهایت، با توجه به شرایط خاص خودتان و شروطی که برای همکاری با یکدیگر در نظر گرفته‌اید، قرارداد اختصاصی خودتان را تنظیم و امضا کنید. شما می‌توانید نگارش محتوای قرارداد مورد نظر خود را به تیم حقوقی رکلا بسپارید. برای این منظور، کافی است روی عبارت تنظیم قرارداد اختصاصی بزنید و درخواستتان را ثبت کنید تا با شما ارتباط بگیریم.

علاوه براین، اگر نیاز دارید پیش از شروع مذاکره اطلاعات حقوقی بیشتری نسبت به موضوع قراردادتان داشته باشید یا اگر در خصوص صحت و اعتبار قانونی اقدامی که انجام می‌دهیم ابهام دارید، می‌توانید با مشاوران حقوقی و وکلای مجرب تیم رکلا، گفتگو کنید. برای این منظور، خدمات مشاوره حقوقی تلفنی را به شما پیشنهاد می‌کنیم.

قرارداد مضاربه (سرمایه از یکی، کار از دیگری)

اگر روابط کاری شما، در چهارچوب قرارداد مضاربه است، برای تهیه این نمونه قرارداد روی تصویر بزنید.

نمونه قرارداد مضاربه
دانلود نمونه قرارداد مضاربه

قرارداد مشارکت مدنی (شراکت نامه)

در صورتی که همکاری شما در قالب مشارکت مدنی است، این نمونه قرارداد برای شما مناسب خواهد بود.

نمونه قرارداد مشارکت مدنی
دریافت نمونه قرارداد مشارکت مدنی
سما سلیمانی
«سما» کارشناس کنترل کیفیت محتوا در تیم تحریریه رکلا، روانشناس و مولف مباحث مرتبط با امور قراردادها و به صورت روزانه و مستقیم با کاربران رکلا در حال گفتگو و رایزنی است.
ثبت نظر یا سوال
star star star star star
نظرات
(1 نظر)
account_circle
غلام طلایی
thumb_up_alt
سلام. اینجانب ده سال پیش با شوهر خواهر خودم با قرارداد شفاهی دو قطعه زمین به صورت مضاربه سرمایه از ایشان و کار از بنده، البته کمی هم سرمایه گذاشته‌ام و معامله کردم و بعد از چند روز از این بازار زمین به رکورد رفت و بنده نتونستم آن‌ها را بفروشم و ایشان بعد از ۶ سال دادخواست مبنی بر اینکه بنده بدون اذن و اجازه، پول ایشان را از حساب برداشتم داد ولی دادخواست ایشان رد شد زیرا بنده ثابت کردم که معامله انجام دادم و بعد از آن دادخواست دومش را مبنی بر ارائه دوره حساب تصدی گری و تحویل اسناد مدارک آن دو قطعه زمین که بنده را محکوم کرده داد. آیا ایشان می‌تواند هر دو قطعه را تصاحب کند یا خیر و یا نحوه تقسیم سود حاصله از آن چگونه خواهد شد؟
10:29
14 مرداد 1401
سید ابراهیم زارع مویدی
مشاور ارشد قراردادها
سلام. با توجه به مبهم بودن سوال شما و ضرورت بررسی همه جانبه موضوع، لطفا درخواست خود را در بخش مشاوره حقوقی تلفنی وب سایت ثبت کنید تا با شما تماس بگیریم و با اخذ جزئیات بیشتر، راهنمایی کامل‌تری ارائه شود.
15:00
15 مرداد 1401