قرارداد توزیع یک قرارداد مهم است که در زمینه تولید و توزیع محصولات و کالاها مورد استفاده قرار میگیرد. بیشترین اشخاصی که از این قرارداد استفاده میکنند، صاحبان تولیدیها و بازرگانانی هستند که در حوزه واردات محصول فعالیت میکنند. به واسطه امضا قرارداد حاضر، مسئولیت و وظیفه توزیع کالا و محصولات، به عهده اشخاص توزیع کننده قرار میگیرد. آن دسته از واحدهای تولیدی، سازمانها یا شرکتها ( شخص حقوقی ) که در زمینه توزیع کالا و محصولات فعالیت میکنند، برای ارائه محصولات خود به مشتریان، نیازمند برنامه ریزی و همکاری با یک گروه اجرایی قوی هستند. در مقابل، شرکتها یا اشخاصی که در زمینه توزیع، فعالیت میکنند، این امکان را برای تولید کنندگان یا صاحبان کالا فراهم خواهند کرد.
اگر تولید کننده هستید یا اگر شخصی هستید که در حوزه تجارت بین الملل فعالیت میکند و قصد دارید با توجه به نیازهای داخلی، کالاهایی را وارد کنید، لازم است که حتما درباره این قرارداد بدانید. زیرا برای ادامه فعالیت کاری خود، نیازمند استفاده از این قرارداد خواهید بود. نمونه قرارداد توزیع کالا ، یک شیوه از همکاری و توافق است که به واسطه آن، توزیع کالا و محصولات به عهده اشخاصی قرار میگیرد که به صورت حرفهای در این زمینه فعالیت میکنند و ابعاد مختلف این قرارداد را میشناسند. استفاده از این متخصصان، باعث میشود کالای شما با شرایط بسیار مناسبتری در بازار وارد شود و در دسترس خریداران جزء قرار بگیرد.
به نظر شما این مساله تا چه اندازه میتواند مهم باشد؟ ما میگوییم بسیار، بسیار!
بدون شک، حیات کسب و کار شما، به مشتریان و خریداران شما وابسته است. بنابراین، هر قدر که کالای شما با سهولت بیشتری در اختیار آنها قرار بگیرد، شما موفقتر خواهید بود.
نمونه قرارداد توزیع کننده کالا یک قرارداد فی مابین است. در این قرارداد هیچ کدام از طرفین توسط طرف مقابل استخدام نمیشوند، بنابراین، این قرارداد را نمیتوانیم یک قرارداد کار بازاریابی در نظر بگیریم. اگرچه ماهیت این کار، ارتباط نزدیکی با این حوزه نیز دارد. نمونه قرارداد توزیع کالا را میتوانید به شیوههای مختلف تنظیم کنید و برای آن، شروط متعددی را در نظر بگیرید. برای مثال، شما میتوانید این قرارداد را به کالا یا محصول خاصی منحصر بدانید یا اینکه تولید کنندگان یا وارد کنندگان را به فعالیت با یک توزیع کننده، ملزم کنید.
آن چیزی که اهمیت دارد، این است که شما برای تنظیم نمونه قرارداد توزیع کننده کالا ، محدودیتی ندارید. احتمالا برایتان مهم است که این قرارداد را از نگاه قانونی نیز بررسی کنیم. در بخش بعدی از منظر قانون درباره نمونه قرارداد توزیع صحبت خواهیم کرد.
برای آنکه نمونه قرارداد توزیع را از نگاه قانون بررسی کنیم، لازم است که ابتدا بگوییم؛ نمیتوانید این قرارداد را در عقود سنتی و قدیمی مشاهده کنید. به بیان سادهتر، این قرارداد، در گروه عقود معین و شناخته شده قرار نمیگیرد که قانون مدنی آن را تعریف کرده باشد یا اینکه برای تنظیم آن، شروطی معین شده باشد. بنابراین، قواعد مشخص و معینی برای تنظیم آن وجود ندارد. با توجه به این مساله، این سوال پیش میآید که آیا نمونه قرارداد توزیع میتواند قرارداد صحیحی باشد؟
در پاسخ باید بگوییم که بله! نامعین بودن یک قرارداد، به این معنا نیست که آن قرارداد، نامعتبر و ناصحیح است. قانون مدنی، نیاز جامعه به قراردادهای جدید را پیش بینی کرده است. بنابراین، شروطی را برای تنظیم چنین قرراردادهای تازهای در نظر میگیرد.
این قرارداد با استناد به ماده 10 قانون مدنی تنظیم و اجرا میشود. یعنی اینکه با رعایت شرایط صحت قرارداد و به طور کلی با رعایت قوانین، صحیح و معتبر است. دو طرف قرارداد، متعهد هستند که اصول، شروط و مواد مندرج در قرارداد را رعایت کنند. ماده 10 قانون مدنی به صراحت درباره این مساله توضیح میدهد. علاوه براین، این ماده بیان میکند که شما در تنظیم قراردادهای خصوصی، آزاد هستید. با توجه به این شرایط، هیچ مانع قانونی برای تنظیم انواع نمونه قرارداد توزیع مواد غذایی و کالا وجود ندارد و آن چیزی که اهمیت دارد، رعایت قوانین در تنظیم این قراردادها است.
توضیح دادیم که این قرارداد، یک قرارداد نامعین است. یعنی شرط ویژهای برای تنظیم آن در نظر گرفته نشده است. آن چیزی که اهمیت دارد، توافق و نظر طرفین است. در ادامه، باید بگوییم که قرارداد توزیع ، علاوه بر نامعین بودن، یک قرارداد لازم است. زیرا طرفین متعهد هستند که در بازه زمانی معین، به تعهدات موضوع قرارداد عمل کنند. طرفین نمیتوانند یک جانبه و یکباره قرارداد را فسخ کنند یا اینکه اعلام کنند که از ادامه همکاری منصرف شدهاند. لازم بودن قرارداد، این اطمینان را ایجاد میکند که طرفین تا پایان مدت قرارداد، ملزم به همکاری با یکدیگر هستند. همین مساله موجب آسودگی خاطر بیشتر آنها خواهد بود.
از موارد مهمی که باید نسبت به آن آگاهی داشته باشید، آگاهی درباره انواع قرارداد توزیع است. این آگاهی به شما کمک میکند که بتوانید با توجه به نیاز خود یا شرکتتان، بهترین قرارداد را انتخاب کنید و شروط مورد نظر را در این قرارداد بنویسید. در ادامه این بخش، درباره انواع قرارداد توزیع صحبت میکنیم و توضیح خواهیم داد که در خصوص این قرارداد به چه شیوههایی میتوانید توافق کنید؟
انواع قرارداد توزیعی، عبارتند از: قرارداد توزیع انتخابی ، نمونه قرارداد توزیع انحصاری ، نمونه قرارداد توزیع غیر انحصاری.
تصور کنید که تولید کننده محصول خاصی هستید. برای مثال ممکن است که تولید کننده ابزار و کتابهای کمک آموزشی باشید یا اینکه کالایی را تهیه کنید که مخاطبان و مشتریان خاصی دارد. احتمالا شما تمایل دارید که همراه با ارائه محصول به مشتریان خود، پشتیبانیها و راهنماییهایی را ارائه دهید. ممکن است که شیوه ارائه محصولات شما، به صورت مرحلهای و آموزشی باشد و این روند پیوسته انجام شود یا اینکه ممکن است محصولات شما، فقط در فرهنگ و جوامع خاصی خریداری شود و بخواهید که به صورت هدفمند، صرفا در آن مناطق توزیع شوند.
اگر هر کدام از شرایطی که توصیف کردیم را داشته باشید، بدون شک، بهترین قراردادی که میتوانید برای توزیع کالا یا محصولاتتان استفاده کنید، قرارداد توزیع انتخابی خواهد بود. شما با استفاده از این قرارداد، میتوانید حوزه جغرافی و منطقهای مد نظر برای توزیع کالا را تعیین کنید. به واسطه این شرط نیز، توزیع کننده ملزم خواهد بود که به شرط تعیین شده، احترام بگذارد و به آن عمل کند.
این نوع از توافق میان تولید کننده یا صاحب کالا و توزیع کننده، بسیار متداول است و کاربرد زیادی دارد. علاوه براین، این شیوه از قرارداد، برای محصولاتی مانند محصولات پزشکی که فقط اجازه فروش در داروخانهها را دارند نیز مناسب خواهد بود.
نوع دیگری از قراردادها که برای همکاری میان توزیع کنندگان و صاحبان کالا تنظیم میشود، نمونه قرارداد توزیع انحصاری است. همانطور که از نام این قرارداد نیز مشخص است، نوعی انحصار و محدودیت وجود دارد که طرفین قرارداد ملزم به رعایت آن هستند. اگر شما توزیع کننده باشید، قطعا به این شرط نیاز خواهید داشت. بدون شک، اگر شما تنها توضیح کنندهای باشید که کالا یا محصول خاصی را به صورت انحصاری توزیع میکنید، نتایج مثبتتری خواهید گرفت تا زمانی که رقبایی در این زمینه داشته باشید.
این قرارداد، یک شرط بزرگ دارد که ماهیت آن را به انحصاری بودن تبدیل میکند. براساس این شیوه از توافق، شرکت یا کارگاه تولید کننده کالا یا محصولات، متعهد میشود که صرفا با یک شرکت توزیع کننده همکاری کند. یعنی اینکه یک تولید کننده فقط یک توزیع کننده دارد و تمام مسئولیتهای توزیع کالای خود را به این شرکت میسپارد. صاحب کالا که میتوانیم به او، تامین کننده نیز بگوییم، شخصی است که مسئولیت تامین کالا یا محصولات را به عهده میگیرد. این شخص یا تولید کننده است یا اینکه یک وارد کننده محسوب میشود.
نمونه قرارداد توزیع غیر انحصاری ، در واقع قراردادی است که در مقابل شرایط انحصاری این قرارداد، قرار میگیرد. در قرارداد غیر انحصاری، شرکت تولید کننده محصول یا صاحب کالا، میتوانند با توزیع کنندگان متعددی همکاری کنند و به صورت کلی در زمینه این قبیل اقدامات، برای آنها محدودیتی وجود نخواهد داشت. این قرارداد، به طور معمول زمانی استفاده میشود که کالای مورد نظر کاربردی و معروف بوده و شرکت یا واحد تولیدی، برای توزیع آن کالا یا محصول در سطح جامعه به تیمهای توزیع کننده قوی نیاز داشته باشد.
برای تنظیم قرارداد و آگاهی از ابعاد حقوقی آن، لازم است که با یک مشاور حقوقی مجرب یا وکیل پایه یک دادگستری گفتگو کنید. باید از ابعاد حقوقی این قرارداد آگاه باشید و درباره حقوق خود در این قرارداد، اطلاعات کاملی دریافت کنید. برای این منظور، به شما پیشنهاد میکنیم که از خدمات مشاوره حقوقی تلفنی استفاده کنید.